الوقت- به رغم ورود جنگ ایران به هفتمین ماه خود، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا همچنان از بکار بردن واژه «جنگ» پرهیز میکند و در اظهارات اخیرش آن را «درگیری نظامی» و حتی «سیبزمینی کوچک» توصیف کرده است.
ترامپ در ظاهر تلاش میکند با کماهمیت جلوه دادن نقش تنگه هرمز، تصویری کمهزینه و کنترل شده از پیامدهای جنگ برای افکارعمومی ارائه دهد و اینگونه القا کند که واشینگتن دست برتر را در برابر ایران دارد ولی در پس این ظاهر آرام و مطمئن خاطری آشفته و مضطرب قرار دارد که به شدت نگران نتایج انتخابات پیش رو است.
او میخواهد نشان دهد که برخلاف رؤسای جمهور پیشین آمریکا، جنگ با ایران باعث نشده که واشینگتن درگیر جنگی فرسایشی و باتلاقی مشابه جنگ ویتنام شود تا در آستانه انتخابات کنگره، فشارهای سیاسی علیه خود و جمهوریخواهان را کاهش دهد ولی این تلاشها نه تنها نتوانسته موقعیت دولت و همحزبیهایش را بهبود بخشد بلکه در بسیاری از زمینهها نتیجهای معکوس به همراه داشته است.
نارضایتی عمومی از افزایش قیمت سوخت در آمریکا
هرچند ترامپ اخیراً از توافق برای دسترسی و کنترل بخش قابل توجهی از ذخایر نفت ونزوئلا خبر داد و مدعی شد این معامله به زودی به کاهش قیمت سوخت در آمریکا منجر خواهد شد اما روند بازار برخلاف وعدههای او پیش رفت و قیمت سوخت نه تنها کاهش نیافت بلکه در ادامه روند صعودی خود رکوردهای جدیدی را ثبت کرد.
خبرگزاری آسوشیتدپرس در گزارش اخیر خود نوشت که قیمت گازوئیل برای اولین بار در تاریخ آمریکا به 5.85 دلار در هر گالن رسید. آسوشیتدپرس با بیان اینکه افزایش قیمت گازوئیل میتواند مشکلات انتخاباتی جمهوریخواهان را در انتخابات نوامبر بیشتر کند، نوشت:«از آنجا که گازوئیل سوخت اصلی بخش بزرگی از شبکه حملونقل بار و خدمات تحویل کالا است، افزایش قیمت آن به بالا رفتن هزینه جابجایی طیف گستردهای از کالاهای روزمره منجر میشود.
در نتیجه، مصرفکنندگان ممکن است به تدریج شاهد افزایش قیمت کالاها در فروشگاهها نیز باشند. این شرایط میتواند فشار سیاسی بیشتری بر جمهوریخواهان پیش از انتخابات وارد کند به ویژه آنکه بسیاری از رایدهندگان همین حالا نیز از عملکرد ترامپ در مدیریت اقتصاد و پیامدهای جنگی که دولت او آغاز کرده، ناراضی هستند».
از سوی دیگر، قیمت بنزین نیز در هفته جاری به رقم 4.14 دلار در هر گالن رسیده که نسبت به هفته قبل حدود ۶.۵ سنت افزایش داشته است. بنابراین، تداوم این روند در کمتر از دو ماه مانده به انتخابات کنگره میتواند به پاشنه آشیل جمهوریخواهان تبدیل شود، موضوعی که نگرانیها در واشینگتن درباره پیامدهای اقتصادی و سیاسی جنگ و تأثیر آن بر رأیدهندگان آمریکایی را افزایش داده است.
مرکز Center for American Progress در گزارشی که در اواخر آگوست منتشر کرد، برآورد کرده است که جنگ ایران تاکنون ۱۲۰۰ دلار به هزینه هر خانوار آمریکایی افزوده است و این رقم از افزایش هزینه سوخت و پیامدهای تورمی جنگ ناشی میشود.
آخرین آمار رسمی موجود در ابتدای سپتامبر نیز نشان میدهد شاخص انرژی نسبت به سال قبل ۱۴.۷ درصد افزایش داشته و قیمت بنزین به تنهایی ۲۴.۶ درصد بالاتر از سال قبل بوده است. قیمت مواد غذایی نیز ۳ درصد افزایش سالانه داشته است. بنابراین حتی با کاهش جزئی نرخ تورم کلی به ۳.۴ درصد، بخش مهمی از هزینههای ضروری خانوار همچنان با افزایش قابل توجه روبهرو بوده است.
رویترز گزارش داد که فروش خردهفروشی آمریکا در ماه جولای برای نخستین بار طی ۹ ماه کاهش یافت. این موضوع نشانهای از کاهش شتاب هزینهکرد مصرفکنندگان است که در شرایط افزایش هزینه انرژی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
نظرسنجی منتشر شده از سوی روزنامه فایننشال تایمز (15 شهریور) نشان میدهد که ۵۷ درصد آمریکاییها از نظر مالی در دوره ترامپ وضعیت بدتری پیدا کردهاند، رقمی که نسبت به ۵۳ درصد در ماه آگوست افزایش یافته است. همزمان، رضایت از عملکرد اقتصادی ترامپ به ۳۳ درصد کاهش یافته و افزایش هزینههای زندگی و قیمت سوخت از مهمترین عوامل نارضایتی آمریکاییها عنوان شده است.
جنگ آمریکا برای امنیت رژیم صهیونیستی
با وجود اینکه ترامپ بارها مدعی شده است جنگ با ایران با هدف تأمین منافع آمریکا و کمک به برقراری صلح و امنیت در جهان آغاز شد اما منتقدان نظر متفاوتی دارند.
تحلیلگران و چهرههای سیاسی آمریکایی، ترامپ را متهم میکنند که این جنگ بیش از آنکه در خدمت منافع مستقیم آمریکا باشد با اهداف راهبردی رژیم صهیونیستی همسو شده است. «شورای روابط خارجی» تاکید کرده که بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل ترامپ را برای ورود به جنگی ترغیب کرد که بیش از منافع آمریکا در خدمت تلآویو است.
نشریه Middle East Policy در مقالهای نوشت که توجیهات واشینگتن درباره برنامه هستهای، موشکی و نیروهای نیابتی ایران، بیش از منافع آمریکا با منافع امنیتی اسرائیل همخوانی داشت. از نگاه این منتقدان، حمایت گسترده نظامی و سیاسی واشینگتن از تلآویو و ورود مستقیم آمریکا به جنگ، این پرسش را تقویت کرده که آیا ترامپ در نهایت برای تأمین امنیت آمریکا میجنگد یا برای تحقق اهداف صهیونیستها در برابر ایران.
افزایش تلفات نظامی
یکی از محورهای اصلی مخالفتها با ادامه جنگ ایران در داخل آمریکا، افزایش تلفات نیروهای نظامی این کشور است که انتقادها از دولت ترامپ را تشدید کرده است. بر اساس آخرین آمارهای پنتاگون، تاکنون ۱۸ نظامی آمریکایی کشته و ۷۵۶ نفر زخمی شدهاند، رقمی که مجموع تلفات نظامی آمریکا را به ۷۷۴ نفر رسانده است.
منتقدان معتقدند این میزان تلفات، در کنار طولانی شدن درگیری و هزینههای سنگین جنگ با وعدههای ترامپ برای پرهیز از جنگهای طولانی در تضاد است. بازتاب گسترده موضوع تلفات و حتی انتقادها درباره نحوه ثبت و طبقهبندی آنها توسط پنتاگون نیز فشار سیاسی بر دولت را افزایش داده است.
اتمام ذخایر تسلیحاتی
با اینکه ترامپ و وزیر جنگش مدعیاند زرادخانه آمریکا در جریان تقابل با ایران با کمبود مهمات مواجه نیست، گزارشها از کاهش قابل توجه ذخایر تسلیحاتی حکایت دارد، وضعیتی که میتواند توان آمریکا برای تداوم یک درگیری طولانیمدت را محدود کند.
رسانهها اخیرا گزارش دادند نزدیک به ۸۰ درصد از ذخایر مهم موشکهای رهگیر آمریکا در جنگ اخیر مصرف شده که انتشار این خبر خشم ترامپ و وزیر جنگ آمریکا را برانگیخته است.
برآوردهای مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی «CSIS» نشان میدهد بازگشت برخی ذخایر موشکی به سطح پیش از جنگ ممکن است تا ۲۰۳۱ طول بکشد. اهمیت این موضوع به حدی است که حدود ۵۰ نفر از اعضای ستاد مشترک ارتش آمریکا در تحقیقات مربوط به افشای اطلاعات درباره کمبود مهمات، تحت آزمایش دروغسنجی قرار گرفتهاند.
منتقدان میگویند این تحولات با ادعاهای ترامپ درباره قدرت و آمادگی کامل زرادخانه آمریکا در تضاد است و میتواند به نقطهای منفی برای جمهوریخواهان در انتخابات تبدیل شود، بهویژه اینکه نظرسنجیهای اخیر از کاهش حمایت عمومی از جنگ حکایت دارد.
علاوهبراین، گسترش جنگ با ایران و خسارتهای وارد شده به زیرساختهای نظامی آمریکا در منطقه، در کنار هزینههای سنگین این درگیری، موج تازهای از انتقادها در داخل آمریکا ایجاد کرده است.
دولت ترامپ برای سال مالی ۲۰۲۷ درخواست بودجه دفاعی ۱.۵ تریلیون دلاری درخواست کرده و پنتاگون نیز برای تأمین هزینههای جنگ ایران و دیگر نیازهای نظامی حدود ۸۰ میلیارد دلار بودجه اضافی از کنگره خواسته است.
این ارقام نگرانیهایی را درباره فشار جنگ بر بودجه عمومی و احتمال کاهش منابع اختصاص یافته به خدمات اجتماعی، آموزش و بهداشت افزایش داده است. منتقدان میگویند تداوم این روند، در شرایطی که بدهی آمریکا از ۴۰ تریلیون دلار عبور کرده میتواند هزینههای اقتصادی و سیاسی سنگینی برای دولت ترامپ و جامعه آمریکا به همراه داشته باشد. برنی سندرز، سناتور ارشد آمریکایی در مخالفت با بودجه دفاعی گفت:«وقت آن است که برای مردم آمریکا سرمایهگذاری کنیم نه جنگهای بیپایان».
در مجموع، جنگ ایران که قرار بود برای ترامپ نمایش قدرت باشد اکنون به فرسایش سرمایه سیاسی او منجر شده که با تداوم هزینههای جنگ و افزایش نارضایتی عمومی میتواند در آستانه انتخابات کنگره به پاشنه آشیل ترامپ و جمهوریخواهان تبدیل شود.
